“Hoe kan ik nog steeds pijn hebben als artsen geen nieuwe schade vinden?”
Voor veel mensen met chronische pijn is dit een verwarrende en soms pijnlijke vraag. De klachten zijn echt, maar onderzoeken geven niet altijd een volledige verklaring voor de intensiteit of duur ervan. Dat kan voelen alsof je niet wordt geloofd.
Toch kan pijn blijven bestaan zonder dat er voortdurend nieuwe schade ontstaat. Om dat te begrijpen helpt het om pijn niet alleen als een signaal uit een lichaamsdeel te zien, maar ook als een beschermingsreactie van het brein en zenuwstelsel.
Pijn is een bescherming, geen eenvoudige schademeter
Pijn heeft een belangrijke functie: het zet je aan om aandacht te geven aan mogelijk gevaar. Bij acute pijn is die relatie vaak duidelijk. Je verstuikt je enkel, het doet pijn en je ontziet hem terwijl herstel plaatsvindt.
Bij chronische pijn kan het systeem ingewikkelder worden. Het zenuwstelsel kan gevoeliger raken en sneller reageren. Signalen die eerder weinig aandacht kregen, kunnen dan als bedreigender worden geïnterpreteerd. Ook gedachten, verwachtingen, stress, slaaptekort en eerdere pijnervaringen kunnen meewegen in de totale reactie.
Dat betekent niet:
- dat de pijn ingebeeld is;
- dat je er zelf schuld aan hebt;
- dat lichamelijk onderzoek overbodig is;
- dat ontspanning de pijn simpelweg laat verdwijnen.
Het betekent wél dat er naast medische behandeling soms een extra ingang ontstaat: het helpen kalmeren en bijstellen van het beschermingssysteem.
Wanneer het brein pijn leert verwachten
Het brein is een voorspellend orgaan. Het gebruikt eerdere ervaringen om snel te bepalen wat veilig of gevaarlijk kan zijn. Dat is nuttig, maar een langdurig pijnpatroon kan ertoe leiden dat het brein pijn steeds sneller verwacht.
Een beweging, houding, plek of situatie kan dan al spanning oproepen voordat er iets gebeurt. Je spieren spannen aan, je aandacht vernauwt en je zenuwstelsel gaat in bescherming. Die reactie kan de pijnervaring vervolgens verder versterken.
Zo kan een kringloop ontstaan:
signaal → verwachting van pijn → spanning en bescherming → sterkere pijnervaring → bevestiging van gevaar
Deze kringloop is geen bewuste keuze. Het is een automatisch patroon. Juist daarom is alleen tegen jezelf zeggen dat je rustig moet blijven vaak onvoldoende.
Wat kan hypnotherapie toevoegen?
Tijdens hypnose is de aandacht gericht en is er minder afleiding van buitenaf. Daardoor kunnen innerlijke beelden, lichamelijke sensaties en automatische reacties op een andere manier worden onderzocht.
Hypnotherapie kan bijvoorbeeld worden gebruikt om te oefenen met:
- het verplaatsen of verbreden van aandacht;
- het veranderen van eigenschappen van de pijnbeleving, zoals kleur, temperatuur, beweging of intensiteit;
- een gevoel van veiligheid en ontspanning versterken;
- spanning in het lichaam eerder herkennen en loslaten;
- minder automatisch reageren op de verwachting van pijn;
- een behulpzamer beeld van bewegen, herstellen en functioneren ontwikkelen.
Onderzoek naar hypnose bij klinische en chronische pijn laat een gemengd maar relevant beeld zien. Verschillende meta-analyses rapporteren gunstige effecten bij bepaalde pijnpopulaties, terwijl een recentere analyse van een beperktere groep onderzoeken geen significant effect op chronische pijn vond. Dat onderstreept waarom hypnotherapie geen wondermiddel is en waarom uitkomsten per aandoening en persoon kunnen verschillen.
Meer dan alleen de pijnscore
Bij chronische pijn is de vraag vaak: “Hoe krijg ik de pijn weg?” Dat is begrijpelijk. Toch kan herstel of vooruitgang breder zijn dan alleen een cijfer op een pijnschaal.
We kunnen ook werken aan:
- minder angst voor beweging;
- minder voortdurende controle van het lichaam;
- beter slapen en herstellen;
- meer vertrouwen in wat het lichaam aankan;
- minder stress en machteloosheid rond de klachten;
- meer deelname aan waardevolle activiteiten;
- een andere, minder overheersende pijnbeleving.
Soms verandert de intensiteit. Soms verandert vooral de invloed die de pijn op het leven heeft. Beide kunnen betekenisvol zijn.
Bewuste én onbewuste hulpmiddelen
Mijn aanpak combineert hypnotherapie met praktische technieken. Afhankelijk van de hulpvraag kunnen we werken met ademhaling, EFT, NLP, zelfhypnose, aandachtsoefeningen en het in kaart brengen van patronen.
De bewuste hulpmiddelen helpen om signalen en automatismen eerder te herkennen. Hypnotherapie richt zich meer op de automatische reacties en innerlijke voorstellingen die onder dat patroon liggen.
Het doel is niet om tegen de pijn te vechten. Het doel is om het systeem minder reden te geven om voortdurend maximaal alarm te slaan.
Een realistische eerste stap
Chronische pijn vraagt om zorgvuldigheid. Medische oorzaken en alarmsignalen moeten altijd serieus worden genomen. Hypnotherapie kan passend zijn als aanvullende begeleiding wanneer je naast je medische traject wilt onderzoeken welke invloed je hebt op pijnbeleving, spanning, herstel en dagelijks functioneren.
De centrale vraag wordt dan:
“Wat kan mijn zenuwstelsel opnieuw leren, zodat pijn minder mijn hele leven bepaalt?”
Bespreek jouw situatie
Wil je onderzoeken of hypnotherapie aanvullend bij jouw situatie past? Tijdens een vrijblijvende kennismaking bespreken we je klachten, je medische begeleiding en wat voor jou een haalbaar doel is.
Plan een vrijblijvende kennismaking
Hypnotherapie vervangt geen medische diagnose of behandeling. Bespreek nieuwe, onverklaarde of veranderende pijn altijd met een arts.
Bronnen
- Jensen MP e.a. (2020), Effects of hypnosis, cognitive therapy, hypnotic cognitive therapy, and pain education in adults with chronic pain. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/32483058/
- Milling LS e.a. (2021), Hypnosis and the Alleviation of Clinical Pain: A Comprehensive Meta-Analysis. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/34038322/
- Facco E e.a. (2022), Hypnosis to manage musculoskeletal and neuropathic chronic pain: a systematic review and meta-analysis. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/35192910/
- Yerzhan A e.a. (2025), The Use of Medical Hypnosis to Prevent and Treat Acute and Chronic Pain. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/40649035/
Wil je onderzoeken wat jij kunt beïnvloeden?
In een vrijblijvende kennismaking bespreken we je hulpvraag en wat een realistisch doel kan zijn.
Plan een kennismaking →